Ujas Vasavda

‘સ્મૃતિ’ ની સ્મૃતિ

શીર્ષક:- ‘સ્મૃતિ’ ની સ્મૃતિ

આજે ઘણાં વર્ષો પછી મોર્નિંગવોક પરથી ઘરે ફરતાં એક અલગ આનંદ મારા દિલો દિમાગ પર છવાયો.ઘરે પહોંચી ઘરનું તાળું ખોલી સીધાં જ ડીવીડી પ્લેયરમાં રોમેન્ટિક ગીતોની સીડી વગાડવાનું મન થયું અને મેં ગીતો મુક્યા પણ ખરાં. રસોડા તરફ જઈ મેં મારા હાથે સવારની પ્રથમ કોફી બનાવી, કોણ જાણે કેમ પણ બે મગ ભરી ટ્રેમાં મૂકી હું મારા ફ્લેટની બાલ્કનીમાં બેઠો. જાણે કે કોફી પીવા માટે મને કોઈનો સાથ મળ્યો હોય.

આજે વાતાવરણમાં એક અલગ ઉન્માદ અનુભવ્યો.. રોમેન્ટિક ગીતો સાથે બહાર કોયલોનો કિલ્લોલ પણ મીઠો લાગ્યો. આ મુજબનો ઉન્માદ સ્મૃતિની પ્રસુતિ પહેલાં હું અનુભવતો હતો. રોજ સવારે જ્યારે મોર્નિંગ વોક પરથી ઘરે આવતો ત્યારે ઘરનો દરવાજો ખુલતાંની સાથે જ સ્મૃતિના ગાલોના ખંજન, હંમેશ હસતા ચહેરા સાથે મારુ સ્વાગત થતું. ફ્લેટની બાલ્કનીમાં હું ન્યૂઝપેપર વાંચવા બેસતો અને સ્મૃતિ ટ્રેમાં બે કોફીના મગ ભરી મારી પાસે બેસતી. સવારની શરૂઆત એક અલભ્ય રોમાંચિત અનુભવો સાથે શરૂ થતી.

આજની સવાર પણ મારા માટે કંઈક આવી જ સ્પેશિયલ બની. કારણ સ્મૃતિ જેવો જ ચહેરો અને એવું જ મધુર સ્મિત ધરાવતી એક છોકરી સાથે આજે બગીચામાં મુલાકાત થયેલી. પ્રસૂતિમાં સ્મૃતિના જીવ ગુમાવ્યા બાદ વર્ષો પછી હૃદયમાં વ્યાપેલા અંધકારમાં એક જ્યોતિ પ્રજજ્વલિત થઈ. એ છોકરી કોણ હતી? એનું નામ શું હતું? એ ક્યાંથી આવી હતી? જેવા ઘણા પ્રશ્નો મારા મનમાં ફરી રહ્યા. વિચારોના વમળમાં કોફીનો મગ ક્યારે ખાલી થઈ ગયો એ ખબર જ ન પડી. પણ, બીજા મગને જોઈ સ્મૃતિ મારી નજરો સામે દેખાઈ અને અમારો અંતિમ સંવાદ યાદ આવ્યો.

“એય…શું જોઈ રહ્યા છો? પહેલા ક્યારેય ન જોઈ હોય એમ કેમ નીરખી રહ્યા છો?” એક અલગ છટા અને લહેકા સાથે સ્મૃતિએ પૂછ્યું હતું.

“તને હું દિવસમાં જેટલી વખત જોઉં એટલી વખત મારા મનમાં હંમેશા ઈશ્વર પ્રત્યે કૃતજ્ઞ ભાવ જન્મે છે. કારણ હું એક અનાથ બાળક હતો. આશ્રમમાં મને સારું ભણતર મળ્યું અને મારી જાતે પગભર થયો. મારી સામાન્ય પરિસ્થિતિ હોવા છતાં તે મારા જીવનમાં પ્રવેશ કર્યો. આપણી બગીચામાં થયેલી પહેલી મુલાકાત આજે પણ મને યાદ છે. બગીચાના એક ખૂણામાં બેન્ચ પર બેસીને હું પ્રાણાયામ કરી રહ્યો હતો અને અચાનક લંગડાતા પગે તું મારી પાસે આવીને બેઠી અને મને કહ્યું, ‘પ્લીઝ મારી મદદ કરો..મારો પગ મચકોડાયો છે.’ તારા આ વાક્ય પર હું એટલો નર્વસ થઈ ગયો કે મારે ખુદ મદદ કરવી જોઈએ તેની જગ્યાએ બગીચામાંથી બીજા લોકોને બોલાવી લાવ્યો અને તને ઘરે પહોંચાડી.”

થોડું હસી કોફીનો મગ હાથમાં લઈ સ્મૃતિ બોલી, “તો…શું..તમે સાવ બુદ્ધુ હતાં, ક્યારેય કોઈ છોકરી પોતાના દિલની વાત થોડી કરે? તો પણ પગ મચકોડાયો તેવું બહાનું કાઢી મદદ લેવા આવી કે આપણી વચ્ચે બે વાતચીત થાય અને એકબીજાને ઓળખીએ પણ તમે તો મારી યુક્તિ પર પાણી ફેરવ્યું હતું.”

પહેલી મુલાકાતને યાદ કરી બન્ને ખૂબ હસ્યાં હતા અને અચાનક જ સ્મૃતિને લેબર પેઈન ઉપડ્યું. સ્મૃતિનું એ લેબરપેઇન મારા જીવનભરનું પેઈન સાબિત થયું.

ઘડિયાળના ટકોરાએ યાદોની હારમાળાને તોડી પાડી અને ડીવીડી પર વાગતાં ગીતો કાન પર અથડાવા લાગ્યાં. બાલ્કનીમાં બેઠાં મારી નજર પણ દીવાલ પર સ્મૃતિના ફોટા પર સ્થિર થઈ. રવિવારનો દિવસ હતો ઓફિસે જવાનું હતું નહીં એટલે બાલ્કનીથી ઉભા થઈ ડ્રોઇંગરૂમમાં આરામ-ખુરશીમાં ગોઠવાયો. મારૂં એકલવાયું મન સ્મૃતિ અને પેલી છોકરીના ચહેરાની સામ્યતા શોધવા માંડ્યું.

અચાનક દરવાજે ટકોરા સંભળાયા અને પછી તરત જ ડોરબેલ વાગી. મને એક ક્ષણ થયું પણ ખરું કે ડોરબેલ હોવા છતાં દરવાજે ટકોરા કેમ! પણ કોઈ અજાણ્યું હોય તો ઉતાવળે એ પહેલાં ટકોરા જ દે એવા વિચારે મેં દરવાજો ખોલ્યો. હું થોડો ઝંખવાયો. મારી સામે એ જ યુવતી ઉભી હતી કે જેના વિચારોમાં હું ખોવાયો હતો. હું ફરી નર્વસ થવા લાગ્યો. મને સૂઝ ન’હોતી પડતી મારે શું કરવું. અંતે ઉંડા શ્વાસો લઈ સ્વસ્થ ચિત્તે મેં તેને આવવાનું પ્રયોજન પૂછ્યું, “યેસ…કોનું કામ છે?” છોકરીએ નેઈમ પ્લેટ તરફ ઈશારો કરી પૂછયું, મી. સૂચક અવસ્થિ”
“જી..હું છું સૂચક અવસ્થિ. બોલો શું મદદ કરી શકું?”
એ છોકરીની આંખો મારા તરફ એક નજરે ખોડાઈ મનોમન કહી રહી હતી કે અંદર આવવાનું તો કહો! હું એ યુવતીથી પીછો છોડાવવા અકારણ પ્રશ્ર્નોતરી કરી રહ્યો. કારણ..ડરતો હતો, ક્યાંક હું તેને પ્રેમ ન કરી બેસું, તેનો ચહેરો મહદઅંશે સ્મૃતિને મળતો આવતો હતો.

“હું અંદર આવી શકું છું?”

મને જે ભય સતાવતો હતો એમજ થયું. અંતે અંદર આવવાની છોકરીએ પહેલ કરી. ક્ષોભીત થઈ મેં તેને આવકારી, સોફા પર બેસવાનો ઈશારો કરી થોડી શિષ્ટાચાર બતાવી. બંનેના મગજમાં વિચારો ચાલી રહ્યા હતા વાતચીતની પહેલ કોણ કરે! અંતે મેં જ પૂછી લીધું, “બોલો… શું સેવા કરી શકું?”

એ છોકરીએ નિખાલસ સ્મિત ધરી વોલેટ મારી સામે ધર્યું અને કહ્યું, “આ તમે બગીચામાં બેન્ચ પર ભૂલી ગયા હતા.”

વોલેટ જોઈ એ યુવતી ઘર સુધી કંઈ રીતે પહોંચી એ બધી જ ગણતરીઓ મેં મનોમન કરી લીધી. વોલેટના બદલામાં મારે તેની મહેમાનગતિ સારી રીતે નિભાવવી જોઈએ તેવું મને લાગ્યું. બીજા ભરેલા મગની કોફી હું રસોડામાં જઈ ગરમ કરવા લાગ્યો. પણ..એ યુવતી મારી પાછળ રસોડામાં પહોંચી..” મી.અવસ્થી… હું કંઈ મદદ કરું?”

મારી નજર તેના તરફ ફરી, એની આંખો અને મારી આંખો એકબીજામાં મળી. ક્ષણભરમાં મને એ છોકરીમાં સ્મૃતિનું જ પ્રતિબિંબ દેખાવા લાગ્યું. ખબરનહીં કેમ પણ હ્રદયના તાંતણા હલી ગયા હતા. મને એ છોકરી પ્રત્યે થોડું આકર્ષણ થવા લાગ્યું.

“ના..ના..તમે બેસો આ તો મારું રૂટિન છે. હું હમણાં તમારા માટે કોફી બનાવીને લઈ આવું.”

એ છોકરી સહજ મારી વાત માની બહાર ડ્રોઇંગ રૂમમાં ગઈ અને સુવ્યવસ્થિત ઘરની ગોઠવણી જોવા લાગી. હું કોફી લઈ તેની પાસે પહોંચ્યો અને ઊંડા શ્વાસો સાથે મેં મારામાં હીંમતનો સંચાર કરી પૂછ્યું, “તારું નામ શું છે? તું ક્યાં રહે છે?”

એકસાથે પશ્ર્નો પૂછી વાતચીતની શરૂઆત કરી. એ છોકરીએ મગ હાથમાં લઈ મૃદુ અવાજે કહ્યું, “મેધા..”

નામ સાંભળતાં જ મારા શરીરની રૂંવાટીઓ ઉભી થઈ ગઈ અને મનોમન નામોનું વિશ્લેષણ શરૂ કરી દીધું. મેધા એટલે કે ‘બુદ્ધિ અથવા યાદશક્તિ’ અને સ્મૃતિ એટલે કે ‘યાદગીરી’.

“મેધા શર્મા. અહીંથી ત્રીજા બિલ્ડીંગમાં રહું છું. મારા પપ્પા બૅન્ક મેનેજર છે. તેની ટ્રાન્સફર થઈ એટલે અમે અહીં આવ્યા. બાય.. ધ..વે, આ ફોટામાં કોણ છે?” અજાણતાં જ મેધાએ દુઃખતી નસ દબાવી હોય તેવી પીડા અનુભવાઈ.

“એ મારી અર્ધાંગિની, પ્રિયે, પત્નિ જે કહો તે, 21 વર્ષ પહેલાં એ મને મૂકી હંમેશ માટે જતી રહી.”

શોકમગ્ન અવસ્થામાં હું ગરકાવ થાઉં તે પહેલાં જ મેધાએ કહ્યું, “ઓહો… તમારી ઉંમર દેખાતી જ નથી..તમે હજુ 30 થી 32 વર્ષના જ લાગો છો. મારે પુછાય નહિ પણ તમારી ઉંમર કેટલી હશે?”

મારા હ્ર્દયકુંજમાં ફુટેલી પ્રેમની કુંપળને છૂંદતો પ્રશ્ન મારી સામે આવ્યો હતો. મેં સ્મૃતિના ફોટા સામે જોઈ મનોમન વાસ્તવિકતા સ્વીકારી કહ્યું, ” 46વર્ષ…”

મારો જવાબ સાંભળી મેધાએ કોફીનો મગ ટીપોઈ પર મુક્યો અને ઉભા થઈ, “મારે જવું જોઈએ…થેક્સ ફોર કોફી.. બાય.. અંકલ..”

મેધા દરવાજો બંધ કરી જતી રહી અને હું સ્મૃતિને નિહાળતો ફરી આરામખુરશીમાં ભૂતકાળની સ્મૃતિમાં પરોવાઈ ગયો.

લેખક: ઉજાસ વસાવડા
મો.9913701138
ઇમેઇલ:ujasvasavada@gmail.com

Advertisements

Categories: Ujas Vasavda

Leave a Reply